Kanada–Çin yakınlaşması diasporanın göç planlarını değiştiriyor

Kanada’nın son dönemde Çin ile ilişkilerinde daha dengeli ve diyalog odaklı bir politika izlemeye başlaması, ülkenin göç politikalarında da bazı yeniden değerlendirmeleri beraberinde getirdi. Bu kapsamda, Kanada Parlamentosu’nun 1 Şubat 2023’te kabul ettiği ve Uygur diasporasından 10 bin kişinin ülkeye yerleşmesini öngören M-62 önergesinin uygulanma süreci yeni hükümet döneminde daha temkinli bir yaklaşımla ele alınıyor.

Yeni hükümet, dış politika ve göç alanlarında daha kapsamlı ve sürdürülebilir bir çerçeve oluşturma hedefi doğrultusunda bazı programları yeniden gözden geçiriyor.

Bu çerçevede M-62’nin uygulama takvimi konusunda henüz somut  adımların atılmamış olması, programın daha geniş bir diplomatik ve insani politika perspektifi içinde değerlendirildiğine işaret ediyor.

Kanada makamları söz konusu önergeyi yürürlükten kaldırdıklarına dair herhangi bir açıklama yapmış değil. Ancak uygulamaya ilişkin sürecin yeniden değerlendirilmesi, Ottawa’nın göç politikalarını dış politika dengeleri, uluslararası ilişkiler ve uzun vadeli entegrasyon politikalarıyla uyumlu biçimde ele alma çabasının bir parçası olarak yorumlanıyor.

Kanada’ya göç etmeyi planlayan Türkiye’deki Uygurlar da bu gelişmeleri yakından takip ediyor.

Uygurlarla ilgili yaptığı çalışmalarla tanınan CGTN yazarı Erdal Emre, Türkiye’de yaşayan bir Uygurun değerlendirmesini şu sözlerle aktardı:

“Uygur olarak kararlarımızı beklentilere değil, gerçeklere dayandırmalıyız. Bir yasa yalnızca metin düzeyinde kalıyor ve fiilen uygulanmıyorsa zaman, para ve duygusal maliyet yatırmaya devam etmek akıllıca olmayabilir.”

Uzmanlara göre ülkelerin göç politikaları, uluslararası ilişkilerdeki gelişmelerden doğrudan etkilenebiliyor. Bu nedenle göç programlarının uygulanma takvimleri zaman zaman değişebiliyor ya da yeniden yapılandırılabiliyor.

Kanada’nın Çin ile ilişkilerinde daha yapıcı bir diplomatik çizgi arayışı içinde olması da bu sürecin arka planındaki faktörlerden biri olarak değerlendiriliyor. Ottawa yönetiminin hem uluslararası ilişkilerde dengeyi gözeten hem de göç politikalarında sürdürülebilirliği önceleyen bir yaklaşım benimsemeye çalıştığı ifade ediliyor.